اگر موتور قلب تپنده لیفتراک باشد، روغن هیدرولیک حکم "خون" را در رگ های آن دارد. تمام قدرت لیفتراک برای بلند کردن بارهای سنگین، زاویه دادن به دکل و حتی چرخاندن فرمان، وابسته به فشار این سیال حیاتی است. اما برخلاف تصور بسیاری از مدیران انبار، روغن هیدرولیک مادام العمر نیست!
در این مقاله از وبلاگ تخصصی پارت ماشین پویا پیشرو، به یکی از پرتکرارترین سوالات مشتریان پاسخ می دهیم: "دقیقا چه زمانی باید روغن هیدرولیک را عوض کنیم تا پمپ و جک ها آسیب نبینند؟"
قانون طلایی تعویض: ساعت کارکرد یا تقویم؟
زمان تعویض روغن هیدرولیک به دو عامل اصلی بستگی دارد: میزان کارکرد دستگاه و شرایط محیطی. اما به عنوان یک استاندارد جهانی، تولیدکنندگان بزرگ (مثل تویوتا، کوماتسو و لینده) فرمول زیر را پیشنهاد می کنند:
- بر اساس ساعت کارکرد: هر ۱۰۰۰ تا ۲۰۰۰ ساعت (بسته به شدت کار و نوع دستگاه).
- بر اساس زمان: حداقل یک بار در سال (حتی اگر دستگاه کم کار کرده باشد).
چرا حتی اگر لیفتراک خوابیده باشد باید روغن عوض شود؟ زیرا روغن به مرور زمان رطوبت محیط را جذب می کند و خاصیت ضدخوردگی خود را از دست می دهد.
علائم هشدار دهنده: روغن با شما حرف می زند!
گاهی اوقات نباید منتظر رسیدن به ۱۰۰۰ ساعت باشید. اگر هر یک از علائم زیر را مشاهده کردید، روغن هیدرولیک فاسد شده و باید فورا تعویض گردد:
۱. تغییر رنگ روغن (مهم ترین نشانه)
| وضعیت ظاهری | تشخیص عیب | اقدام لازم |
|---|---|---|
| شفاف و طلایی/عسلی | سالم و تمیز | ادامه کار بلامانع است. |
| شیری یا ابری (Milky) | نفوذ آب یا رطوبت به سیستم | تخلیه کامل و بررسی آب بندی مخزن. |
| تیره یا سیاه | گرمای بیش از حد یا آلودگی شدید | تعویض فوری روغن و فیلتر. |
| کف آلود (Foamy) | وجود هوا در سیستم یا سطح پایین روغن | هواگیری و سرریز روغن. |
۲. بوی سوختگی
اگر گیج روغن را بیرون کشیدید و بوی تند سوختگی حس کردید، یعنی پمپ هیدرولیک تحت فشار زیاد کار کرده و روغن خاصیت روانکاری خود را از دست داده است.
۳. کندی حرکات دکل و فرمان
اگر لیفتراک شما صبح ها خوب کار می کند اما بعد از ۲ ساعت کار مداوم، دکل به کندی بالا می رود یا فرمان سفت می شود، احتمالا روغن هیدرولیک خاصیت ویسکوزیته (غلظت) خود را در اثر گرما از دست داده است.
چه نوع روغنی انتخاب کنیم؟ (ISO VG)
انتخاب روغن مناسب به "دمای محیط کار" شما بستگی دارد. استفاده از روغن اشتباه باعث می شود پمپ در سرما "جیغ" بکشد یا در گرما "نشتی" پیدا کند.
- روغن هیدرولیک ۴۶ (ISO VG 46): رایج ترین نوع برای اکثر مناطق ایران با آب و هوای معتدل.
- روغن هیدرولیک ۶۸ (ISO VG 68): مناسب برای مناطق بسیار گرم (مثل جنوب کشور) یا لیفتراک های قدیمی که نشتی ریز دارند (غلظت بالاتر).
- روغن هیدرولیک ۳۲ (ISO VG 32): مخصوص سردخانه های زیر صفر و مناطق بسیار سردسیر (روان تر).
نکته: همیشه به دفترچه راهنمای لیفتراک خود مراجعه کنید یا با کارشناسان قطعات پارت ماشین تماس بگیرید.
فیلتر هیدرولیک: قهرمان فراموش شده
تعویض روغن هیدرولیک بدون تعویض فیلتر هیدرولیک (Hydraulic Filter)، مثل دوش گرفتن و پوشیدن لباس های کثیف است! فیلترهای کثیف باعث می شوند ذرات فلزی ریز دوباره وارد پمپ شده و شیرهای کنترل (Control Valves) را خش بیاندازند.
ما در پارت ماشین پویا پیشرو توصیه می کنیم با هر بار تعویض روغن، فیلتر برگشت هیدرولیک و فیلتر هواکش مخزن را نیز حتما تعویض کنید.
مراحل تعویض صحیح (توسط تکنسین)
- گرم کردن: لیفتراک را چند دقیقه روشن کنید تا روغن گرم و رقیق شود (تخلیه راحت تر ذرات معلق).
- تخلیه کامل: دکل را کاملا پایین بیاورید تا روغن داخل جک ها هم به مخزن برگردد. پیچ کارتر مخزن را باز کنید.
- تمیزکاری: اگر مخزن دریچه بازدید دارد، داخل مخزن را از لجن و رسوبات پاک کنید (بسیار مهم).
- تعویض فیلتر: فیلتر کهنه را دور انداخته و فیلتر نو نصب کنید.
- پر کردن و هواگیری: روغن نو را بریزید. دستگاه را روشن کنید و چند بار دکل را بالا و پایین ببرید تا هوای سیستم خارج شود. سپس سطح روغن را مجدد چک کنید.
شما می توانید جهت خرید و دریافت قیمت انواع تجهیزات انبارداری (ریچتراک، جک پالت دستی، استاکر برقی، پالت تراک برقی، لیفتراک، الحاقیه لیفتراک، انواع لیفتراک دست دوم، باطری لیفتراک برقی و…) با واحد فروش پارت ماشین تماس حاصل فرمایید. همچنین شرکت پارت ماشین انواع خدمات تعمیرات لیفتراک و تامین قطعات لیفتراک را ارائه می دهد تا عملکرد ماشین آلات انبارداری شما همیشه بهینه و بدون وقفه باشد.

تماس با واحد فروش